Hôm nay là ngày đầu tiên của tháng 7.
Với rất nhiều bệnh viện tại Mỹ, đây là ngày một thế hệ bác sĩ nội trú mới chính thức bắt đầu hành trình của mình.
- Những chiếc áo blouse còn mới tinh.
- Thẻ nhân viên còn chưa quen quẹt.
- Máy pager vừa reo là tim cũng muốn ngừng đập theo.
10 năm về trước, mình cũng từng bước vào bệnh viện trong ngày đầu tiên với cảm giác như vậy: vừa tự hào, vừa háo hức, nhưng cũng âm thầm sợ rằng mọi người sẽ sớm nhận ra mình không giỏi như họ nghĩ.
Nhìn lại cả một quãng thời gian đầy thử thách ấy, đây là 10 điều mình ước gì đã có người nói với mình sớm hơn khi bắt đầu nội trú y khoa tại Mỹ.
1. Điều 1: Bạn không cần phải biết tất cả, nhưng phải biết khi nào cần hỏi
Không một ai bước vào ngày đầu nội trú và có thể lập tức trở thành một bác sĩ hoàn hảo.
Điều nguy hiểm trên hành trình này không phải là bạn chưa biết kiến thức đó. Điều nguy hiểm nhất là bạn không biết nhưng lại ngại hỏi chỉ vì sợ bị người khác đánh giá.
Một câu hỏi được đưa ra đúng lúc có thể bảo vệ an toàn cho bệnh nhân tốt hơn rất nhiều so với việc cố tỏ ra mình đã hiểu mọi thứ.
2. Điều 2: Cảm giác “không đủ giỏi” không định nghĩa năng lực thực tế của bạn
Bạn sẽ liên tục gặp những đồng nghiệp nói rất nhanh, nhớ van vách mọi guideline điều trị và luôn có vẻ ngoài như thể họ biết chính xác mình phải làm gì.
Trong khi đó, bản thân bạn có thể phải kiểm tra lại liều thuốc đến ba lần và đọc một đoạn bệnh án đến năm lần mới thực sự thấu hiểu.
Đừng vội vã kết luận rằng mình kém cỏi hơn họ. Bạn thực ra chỉ đang nhìn thấy sự tự tin phơi bày bên ngoài của người khác, rồi vô tình đem so sánh nó với toàn bộ sự bất an đang giấu kín bên trong mình mà thôi.
3. Điều 3: Sự đáng tin cậy luôn quan trọng hơn việc trở thành người thông minh nhất
Thay vì cố gắng trở thành người thông minh nhất, hãy nỗ lực để trở thành người đáng tin cậy nhất:
- Hãy thấu hiểu sâu sắc bệnh nhân của mình.
- Chủ động theo dõi sát sao kết quả xét nghiệm đã đặt.
- Gọi điện thoại lại cho người nhà khi đã hứa sẽ gọi.
- Báo cáo ngay cho cấp trên khi tình trạng lâm sàng của bệnh nhân có dấu hiệu thay đổi.
Và tuyệt đối đừng bao giờ để một việc quan trọng bị bỏ quên chỉ vì ý nghĩ “tưởng rằng người khác sẽ làm dùm”. Trong giai đoạn nội trú, sự đáng tin cậy thường có giá trị và được trân trọng hơn rất nhiều so với việc đưa ra một chẩn đoán hiếm gặp trong buổi đi buồng.
4. Điều 4: Đừng xem đánh giá của thầy cô là bản án về con người mình
Sẽ có những ngày tồi tệ khi bạn bị chỉnh sửa bệnh án, bị hỏi một câu lâm sàng mà không trả lời được, hoặc nhận một lời nhận xét khắt khe khiến mình buồn bã cả tuần liền.
Những lúc như thế, hãy học cách bóc tách hai điều này ra khỏi nhau: “Mình đã làm việc này chưa tốt” hoàn toàn không đồng nghĩa với việc “mình là một bác sĩ tồi”.
Các lời đánh giá chỉ thực sự có ích khi bạn đủ bình tĩnh để rút ra bài học kinh nghiệm để tiến bộ, thay vì luôn chìm đắm trong cảm giác tự ti và xấu hổ.
5. Điều 5: Chăm chỉ rất tốt, nhưng đừng âm thầm chịu đựng đến mức kiệt sức
Bạn có thể tự nhủ rằng tất cả mọi người xung quanh đều đang mệt mỏi, nên mình không có quyền được than vãn hay chia sẻ.
Nhưng tình trạng thiếu ngủ kéo dài, trầm cảm, lo âu và kiệt sức hoàn toàn không phải là những tấm huy chương danh giá chứng minh bạn xứng đáng trở thành bác sĩ.
Khi bạn cảm thấy bản thân thật sự không ổn, hãy chủ động chia sẻ với một người đáng tin cậy. Mạnh mẽ không phải là gồng mình chịu đựng mọi thứ một mình. Đôi khi, mạnh mẽ chính là việc nhận ra mình đang cần được giúp đỡ trước khi mọi thứ hoàn toàn sụp đổ.
6. Điều 6: Tuyệt đối không trao cho người khác quyền quyết định giá trị bản thân
Bạn sẽ gặp những người thầy tuyệt vời, truyền cảm hứng khiến bạn muốn nỗ lực trở thành một bác sĩ tốt hơn. Nhưng bạn cũng có thể sẽ gặp những người khiến bạn luôn cảm thấy mình thật nhỏ bé, chậm chạp hoặc như thể không thuộc về nơi này.
Hãy cứ học những điều cần học từ họ, nhưng tuyệt đối đừng trao cho bất kỳ một cá nhân nào cái quyền được quyết định giá trị của bản thân bạn.
Một lời đánh giá khắt khe trong một tháng thực tập chỉ là một phần rất nhỏ, nó không đại diện cho toàn bộ năng lực và hành trình trở thành bác sĩ tại Mỹ của bạn trong tương lai.
7. Điều 7: Hãy luôn đối xử tử tế với tất cả mọi người trong bệnh viện
Điều dưỡng, trợ lý bác sĩ, dược sĩ, nhân viên lễ tân, kỹ thuật viên, nhân viên công tác xã hội, điều phối viên quản lý ca bệnh và các cô chú nhân viên vệ sinh đều có thể dạy cho bạn những bài học thực tế quý giá mà đôi khi bạn không bao giờ tìm thấy trong sách giáo khoa.
Đừng chỉ chọn tử tế vì nghĩ một ngày nào đó bạn có thể cần họ giúp đỡ. Hãy tử tế vì bệnh viện là một hệ thống vận hành phức tạp nhờ sự gắn kết của rất nhiều con người, và chức danh “bác sĩ” không khiến công việc của bạn trở nên quan trọng hơn công việc của tất cả những người còn lại.
8. Điều 8: Y lệnh có thể quên, nhưng cảm giác được chăm sóc thì bệnh nhân sẽ nhớ mãi
Trong những ngày trực bận rộn đến cuồng chân, bệnh nhân rất dễ vô tình bị chúng ta gọi tên thay thế bằng “phòng 302”, “ca đau ngực” hoặc “bệnh nhân discharge (xuất viện) hôm nay”.
Nhưng bạn cần nhớ rằng đối với bản thân họ, đây có thể đang là một trong những ngày đáng sợ nhất trong cuộc đời.
Đôi khi, việc bạn chấp nhận ngồi xuống thêm một phút, kiên nhẫn giải thích lại bằng ngôn ngữ dễ hiểu hoặc đơn giản là hỏi một câu ấm áp: “Bác đang lo lắng điều gì nhất lúc này?”… cũng mang tầm quan trọng không kém gì một y lệnh chính xác.
9. Điều 9: Nội trú y khoa Mỹ là một phần lớn, nhưng hoàn toàn không phải là toàn bộ cuộc đời bạn
Bên cạnh chiếc áo blouse, bạn vẫn là một người con, một người bạn, người vợ, người chồng hoặc người cha, người mẹ của gia đình. Bạn vẫn cần phải ngủ, cần ăn, cần cười, cần gọi điện thoại về cho gia đình và đôi khi làm một việc giải trí hoàn toàn không liên quan gì đến y khoa.
Đừng đợi đến khi kết thúc hành trình nội trú mới cho phép bản thân mình được sống. Ba năm, bốn năm hay năm năm thanh xuân ấy cũng chính là cuộc đời quý giá của bạn đang trôi qua từng ngày.
10. Điều 10: Sự trưởng thành vững vàng sẽ tự động hình thành theo bản năng
- Bạn sẽ biết chính xác cách xử lý một cuộc gọi cấp cứu khẩn cấp lúc 2 giờ sáng.
- Bạn sẽ trở nên bình tĩnh hơn trước những kết quả xét nghiệm bất thường của bệnh nhân.
- Bạn sẽ biết lúc nào cần tự mình quyết định, lúc nào cần xin hỗ trợ từ tuyến trên và lúc nào chỉ cần ngồi yên lặng bên cạnh một gia đình đang đau buồn.
Sự trưởng thành và vững vàng ấy không bao giờ xảy ra chỉ sau một đêm. Nó được nhào nặn và hình thành qua hàng trăm ca trực đêm, hàng nghìn quyết định lớn nhỏ và rất nhiều lần bạn bước chân ra khỏi bệnh viện với cơ thể rã rời, tự hỏi liệu mình có đủ sức lực để quay lại vào ngày mai hay không.
Nhưng mình tin, bạn vẫn sẽ tiếp tục vững bước. Và từng ngày một, bạn sẽ dần trở thành người bác sĩ mà ngày đầu tiên bước vào nội trú, bạn từng khao khát và hy vọng mình có thể trở thành.
Gửi đến tất cả các bác sĩ nội trú đang bắt đầu hành trình của mình ngày hôm nay: Bạn không cần phải trở nên hoàn hảo ngay trong ngày đầu tiên bước vào viện.
Bạn chỉ cần giữ cho mình tinh thần tiếp tục học, tiếp tục hỏi, tiếp tục dành sự quan tâm chân thành đến bệnh nhân và tuyệt đối đừng đánh mất chính bản thân mình trên con đường trở thành một bác sĩ giỏi.
Chào mừng bạn đến với thế giới của nội trú y khoa tại Mỹ! Những năm tháng sắp tới có thể sẽ rất khó khăn, nhưng đó chắc chắn sẽ là những năm tháng thay đổi và nâng tầm con người bạn nhiều nhất.
Bạn nghĩ gì về những lời chia sẻ từ trải nghiệm xương máu này của mình? Bạn đã chuẩn bị tâm lý cho ngày đầu tiên đi viện chưa? Hãy để lại bình luận phía dưới để cùng thảo luận với mình nhé.
Nếu bạn cảm thấy bài viết này mang lại góc nhìn hữu ích, hãy chia sẻ nó đến đồng nghiệp hoặc những người thân đang làm việc trong ngành Y!
Dr. Christina Nguyễn
Phoenix Medical Academy
